A Journey into the World of Cells & Microscopes
การเดินทางสู่โลกของเซลล์และกล้องจุลทรรศน์
Key Points / ประเด็นสำคัญ
Cells are the basic building blocks of all life. Everything that is alive is made of one or more cells.
เซลล์คือหน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิตทุกชนิด สิ่งมีชีวิตทุกอย่างประกอบด้วยเซลล์หนึ่งเซลล์หรือมากกว่า
Plant and animal cells have similarities and key differences. For example, plant cells have a cell wall, chloroplasts, and a large central vacuole, which animal cells do not have.
เซลล์พืชและเซลล์สัตว์มีทั้งความคล้ายคลึงและความแตกต่างที่สำคัญ ตัวอย่างเช่น เซลล์พืชมีผนังเซลล์ คลอโรพลาสต์ และแวคิวโอลขนาดใหญ่ แต่เซลล์สัตว์ไม่มี
Organelles are tiny structures inside cells that each have a specific job, like the nucleus which is the control center, and mitochondria which provide energy.
ออร์แกเนลล์คือโครงสร้างขนาดเล็กภายในเซลล์ซึ่งแต่ละส่วนมีหน้าที่เฉพาะ เช่น นิวเคลียสที่เป็นศูนย์ควบคุม และไมโทคอนเดรียที่สร้างพลังงาน
A microscope is a tool that helps us see things that are too small for our eyes, like cells. We calculate its power by multiplying the eyepiece and objective lens magnifications.
กล้องจุลทรรศน์คือเครื่องมือที่ช่วยให้เรามองเห็นสิ่งที่เล็กเกินกว่าจะมองเห็นด้วยตาเปล่า เช่น เซลล์ เราคำนวณกำลังขยายโดยการคูณกำลังขยายของเลนส์ใกล้ตาและเลนส์ใกล้วัตถุ
Vocabulary Table / ตารางคำศัพท์
Here are some important words for our lesson today! มาเรียนรู้คำศัพท์สำคัญสำหรับบทเรียนวันนี้กันเถอะ!
Table 4
Key Vocabulary for Cellular Biology and Microscopy
1.0 What are Cells? / เซลล์คืออะไร
1.1 The Basic Unit of Life / หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต
Have you ever wondered what you, your dog, and a giant tree have in common? It’s cells! The cell is the smallest, most basic unit of all living things. It provides structure for the body and contains the genetic information (DNA) that tells the cell what to do (BYJU'S, n.d.-a). Most cells are so tiny that we can't see them without a special tool. Imagine, your body is made of over one hundred trillion cells working together (Burran & DesRochers, 2023)!
เคยสงสัยไหมว่าตัวเรา น้องหมา และต้นไม้ใหญ่มีอะไรที่เหมือนกัน? คำตอบคือ เซลล์ นั่นเอง! เซลล์คือหน่วยที่เล็กที่สุดและเป็นพื้นฐานที่สุดของสิ่งมีชีวิตทุกชนิด เซลล์เป็นโครงสร้างของร่างกายและบรรจุข้อมูลทางพันธุกรรม (DNA) ที่คอยสั่งการทำงานของเซลล์ (BYJU'S, n.d.-a) เซลล์ส่วนใหญ่มีขนาดเล็กมากจนเราไม่สามารถมองเห็นได้หากไม่มีเครื่องมือพิเศษ ลองนึกดูสิว่าร่างกายของเราประกอบด้วยเซลล์กว่าร้อยล้านล้านเซลล์ที่ทำงานร่วมกัน (Burran & DesRochers, 2023)!
1.2 Two Main Types: Prokaryotic and Eukaryotic Cells / เซลล์สองประเภทหลัก: โปรคาริโอตและยูคาริโอต
Scientists group cells into two main types. The biggest difference is how they store their DNA.
Prokaryotic cells (โปรคาริโอต) are very simple and don't have a true nucleus. Their DNA just floats around inside. Bacteria are a perfect example.
Eukaryotic cells (ยูคาริโอต) are more complex. Their DNA is neatly stored inside a control center called the nucleus. Plants, animals, and even you are made of eukaryotic cells (Wikipedia, n.d.-a; Silaban et al., 2024).
นักวิทยาศาสตร์แบ่งเซลล์ออกเป็นสองประเภทหลัก ความแตกต่างที่ใหญ่ที่สุดคือวิธีการเก็บ DNA
เซลล์โปรคาริโอต (Prokaryotic cells) เป็นเซลล์แบบง่ายๆ และไม่มีนิวเคลียสที่แท้จริง DNA ของมันจะลอยอยู่ภายในเซลล์ ตัวอย่างที่สมบูรณ์แบบคือแบคทีเรีย
เซลล์ยูคาริโอต (Eukaryotic cells) มีความซับซ้อนมากกว่า DNA ของมันจะถูกเก็บไว้อย่างเป็นระเบียบในศูนย์ควบคุมที่เรียกว่า นิวเคลียส พืช สัตว์ และแม้แต่ตัวเราเองก็ประกอบด้วยเซลล์ยูคาริโอต (Wikipedia, n.d.-a; Silaban et al., 2024)
1.3 Plant vs. Animal Cells: Key Differences / ความแตกต่างระหว่างเซลล์พืชและเซลล์สัตว์
While both are eukaryotic, plant and animal cells have some cool differences that help them do their jobs. A common challenge for students is telling them apart, but this table makes it easy (Silaban et al., 2024).
แม้ว่าจะเป็นเซลล์ยูคาริโอตเหมือนกัน แต่เซลล์พืชและเซลล์สัตว์ก็มีความแตกต่างที่น่าสนใจซึ่งช่วยให้พวกมันทำหน้าที่ของตัวเองได้ ความท้าทายอย่างหนึ่งของนักเรียนคือการแยกความแตกต่างของเซลล์ทั้งสองชนิดนี้ แต่ตารางนี้จะช่วยให้เข้าใจง่ายขึ้น (Silaban et al., 2024)
Table 1
Key Distinctions Between Plant and Animal Cells
2.0 Inside the Cell: Organelles and Their Jobs / ภายในเซลล์: ออร์แกเนลล์และหน้าที่ของพวกมัน
Think of a cell as a busy city. Inside, there are many small structures called organelles (ออร์แกเนลล์) that each have a special job to keep the city running.
ลองนึกภาพว่าเซลล์เป็นเหมือนเมืองที่วุ่นวาย ภายในเซลล์มีโครงสร้างเล็กๆ มากมายที่เรียกว่า ออร์แกเนลล์ ซึ่งแต่ละส่วนมีหน้าที่พิเศษเพื่อทำให้เมืองนี้ทำงานต่อไปได้
2.1 The Cell's Control Center: Nucleus / ศูนย์ควบคุมของเซลล์: นิวเคลียส
The nucleus (นิวเคลียส) is like the city hall. It's the most noticeable organelle and acts as the cell's brain. It holds the DNA, which contains all the instructions for what the cell should do, how it should grow, and when it should reproduce (Kenhub, n.d.-a). Interestingly, some specialized cells, like our red blood cells, actually get rid of their nucleus once they are mature so they have more room to carry oxygen (La Trobe University, n.d.)!
นิวเคลียส เปรียบเสมือนศาลากลางจังหวัด มันเป็นออร์แกเนลล์ที่เห็นได้ชัดที่สุดและทำหน้าที่เหมือนสมองของเซลล์ นิวเคลียสเก็บ DNA ซึ่งมีคำสั่งทั้งหมดว่าเซลล์ควรทำอะไร เติบโตอย่างไร และจะสืบพันธุ์เมื่อไหร่ (Kenhub, n.d.-a) ที่น่าสนใจคือ เซลล์ที่ทำหน้าที่เฉพาะทางบางชนิด เช่น เซลล์เม็ดเลือดแดงของเรา จะกำจัดนิวเคลียสออกไปเมื่อโตเต็มที่ เพื่อให้มีพื้นที่สำหรับขนส่งออกซิเจนมากขึ้น (La Trobe University, n.d.)!
2.2 Energy Factories and Waste Disposal / โรงงานพลังงานและการกำจัดของเสีย
Every city needs power and a way to handle trash. In a cell, these jobs belong to:
Mitochondria (ไมโทคอนเดรีย): These are the power plants! They take in nutrients and turn them into energy (called ATP) that the cell can use. This process is called cellular respiration (Snider, 2020).
Chloroplasts (คลอโรพลาสต์): Found only in plant cells, these are like solar-powered factories. They use sunlight to make food for the plant through photosynthesis.
Lysosomes (ไลโซโซม): These are the recycling centers. They contain powerful enzymes that break down waste materials and old cell parts so they can be reused (Crowley, n.d.).
ทุกเมืองต้องการพลังงานและวิธีจัดการขยะ ในเซลล์ หน้าที่เหล่านี้เป็นของ:
ไมโทคอนเดรีย (Mitochondria): นี่คือโรงไฟฟ้า! พวกมันรับสารอาหารและเปลี่ยนให้เป็นพลังงาน (เรียกว่า ATP) ที่เซลล์สามารถใช้ได้ กระบวนการนี้เรียกว่าการหายใจระดับเซลล์ (Snider, 2020)
คลอโรพลาสต์ (Chloroplasts): พบได้เฉพาะในเซลล์พืช เปรียบเสมือนโรงงานที่ใช้พลังงานแสงอาทิตย์ พวกมันใช้แสงแดดเพื่อสร้างอาหารให้กับพืชผ่านกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง
ไลโซโซม (Lysosomes): นี่คือศูนย์รีไซเคิล พวกมันมีเอนไซม์ที่มีประสิทธิภาพซึ่งย่อยสลายของเสียและชิ้นส่วนเซลล์เก่าๆ เพื่อนำกลับมาใช้ใหม่ (Crowley, n.d.)
2.3 Other Important Organelles / ออร์แกเนลล์สำคัญอื่นๆ
Of course, a city has more than just a city hall and power plants! Other key organelles include:
Ribosomes (ไรโบโซม): Tiny protein factories.
Endoplasmic Reticulum (เอนโดพลาสมิก เรติคูลัม): A network that helps build and transport molecules.
Vacuoles (แวคิวโอล): Storage sacs for water, nutrients, and waste. They are especially large in plant cells, helping them stay firm.
แน่นอนว่าเมืองๆ หนึ่งมีมากกว่าแค่ศาลากลางและโรงไฟฟ้า! ออร์แกเนลล์ที่สำคัญอื่นๆ ได้แก่:
ไรโบโซม (Ribosomes): โรงงานผลิตโปรตีนขนาดจิ๋ว
เอนโดพลาสมิก เรติคูลัม (Endoplasmic Reticulum): โครงข่ายที่ช่วยสร้างและขนส่งโมเลกุล
แวคิวโอล (Vacuoles): ถุงเก็บน้ำ สารอาหาร และของเสีย มีขนาดใหญ่มากในเซลล์พืช ช่วยให้เซลล์เต่งตึง
3.0 Seeing the Unseen: How to Use a Microscope / การมองเห็นสิ่งที่มองไม่เห็น: วิธีใช้กล้องจุลทรรศน์
Since cells are so small, we need a microscope (กล้องจุลทรรศน์) to see them. This amazing tool bends light through lenses to make tiny objects look much bigger (Burran & DesRochers, 2023).
เนื่องจากเซลล์มีขนาดเล็กมาก เราจึงต้องใช้ กล้องจุลทรรศน์ เพื่อมองเห็นมัน เครื่องมือที่น่าทึ่งนี้จะหักเหแสงผ่านเลนส์เพื่อทำให้วัตถุขนาดเล็กดูใหญ่ขึ้นมาก (Burran & DesRochers, 2023)
3.1 Understanding Magnification and Resolution / ทำความเข้าใจกำลังขยายและการแยกภาพ
Two words are key here:
Magnification (กำลังขยาย): This is how much larger the object appears. We calculate the total magnification by multiplying the power of the eyepiece lens (the one you look through) by the power of the objective lens (the one near the specimen).
Resolution (กำลังแยกภาพ): This is how clearly you can see the details. Good resolution lets you tell if two tiny dots are actually separate.
มีคำสำคัญสองคำที่นี่:
กำลังขยาย (Magnification): คือการทำให้วัตถุใหญ่ขึ้นเท่าใด เราคำนวณ กำลังขยายรวม โดยการคูณกำลังขยายของเลนส์ใกล้ตา (เลนส์ที่คุณมองผ่าน) กับกำลังขยายของเลนส์ใกล้วัตถุ (เลนส์ที่อยู่ใกล้ตัวอย่าง)
กำลังแยกภาพ (Resolution): คือความสามารถในการมองเห็นรายละเอียดได้อย่างชัดเจน ความละเอียดที่ดีจะช่วยให้คุณบอกได้ว่าจุดเล็กๆ สองจุดนั้นแยกจากกันจริงหรือไม่
Table 2
Microscope Magnification Levels
3.2 Operating the Compound Microscope / การใช้งานกล้องจุลทรรศน์แบบคอมพาวด์
Using a microscope is a skill, but it's easy once you know the steps!
Always start on the lowest power objective (like 4x). This gives you the widest view to find your specimen (Halpern, 2025).
Place your slide on the stage.
Use the coarse adjustment knob (ปุ่มปรับภาพหยาบ) to move the stage up or down until you see something.
Use the fine adjustment knob (ปุ่มปรับภาพละเอียด) to make the image sharp and clear.
Once focused, you can switch to a higher power (like 10x or 40x). Only use the fine adjustment knob to refocus at higher powers (wikiHow, 2025).
Remember, the image you see is upside down and reversed! If you move the slide to the right, it will look like it's moving to the left in the eyepiece (Burran & DesRochers, 2023).
การใช้กล้องจุลทรรศน์เป็นทักษะอย่างหนึ่ง แต่มันจะง่ายเมื่อคุณรู้ขั้นตอน!
เริ่มต้นด้วยเลนส์ใกล้วัตถุกำลังขยายต่ำสุดเสมอ (เช่น 4x) ซึ่งจะให้มุมมองที่กว้างที่สุดในการหาตัวอย่างของคุณ (Halpern, 2025)
วางสไลด์ของคุณบนแท่นวางวัตถุ
ใช้ ปุ่มปรับภาพหยาบ เพื่อเลื่อนแท่นวางวัตถุขึ้นหรือลงจนกว่าคุณจะเห็นอะไรบางอย่าง
ใช้ ปุ่มปรับภาพละเอียด เพื่อทำให้ภาพคมชัด
เมื่อปรับโฟกัสได้แล้ว คุณสามารถเปลี่ยนไปใช้กำลังขยายที่สูงขึ้น (เช่น 10x หรือ 40x) ใช้เฉพาะปุ่มปรับภาพละเอียดเท่านั้น เพื่อปรับโฟกัสใหม่ที่กำลังขยายสูงขึ้น (wikiHow, 2025)
จำไว้ว่าภาพที่คุณเห็นนั้นจะ กลับหัวและกลับด้าน! ถ้าคุณเลื่อนสไลด์ไปทางขวา ภาพในเลนส์ใกล้ตาจะดูเหมือนเลื่อนไปทางซ้าย (Burran & DesRochers, 2023)
3.3 Preparing Your Specimen Slides / การเตรียมสไลด์ตัวอย่าง
To look at something under the microscope, we first need to prepare a slide. A common method is a wet mount, which is great for looking at living things like onion cells or pond water. You simply place your specimen in a drop of water on a glass slide and gently lower a thin plastic or glass coverslip over it (Rubicon Science, 2023). This protects the specimen and the microscope lens.
ในการจะส่องดูอะไรบางอย่างใต้กล้องจุลทรรศน์ เราต้องเตรียมสไลด์ก่อน วิธีที่นิยมใช้คือ การทำสไลด์สด (wet mount) ซึ่งเหมาะสำหรับการดูสิ่งมีชีวิต เช่น เซลล์หัวหอม หรือน้ำในบ่อ คุณเพียงแค่วางตัวอย่างของคุณลงในหยดน้ำบนสไลด์แก้ว แล้วค่อยๆ วางแผ่นปิดสไลด์ (coverslip) ที่เป็นพลาสติกหรือแก้วบางๆ ลงไป (Rubicon Science, 2023) วิธีนี้จะช่วยปกป้องตัวอย่างและเลนส์ของกล้องจุลทรรศน์
Bibliography / บรรณานุกรม
Absolute Clarity & Calibration. (2018, April 12). Getting Started with Compound Microscopes: Avoid These Common Beginner’s Mistakes. https://www.absoluteclarity.com/avoid-common-beginners-mistakes-using-microscopes/
BioOne Complete. (2014, January 1). Cellulose Synthesis and Its Regulation. The Arabidopsis Book, 12. https://doi.org/10.1199/tab.0169
Boundless. (n.d.). 1.8: Themes and Concepts of Biology - Levels of Organization of Living Things. Biology LibreTexts. https://bio.libretexts.org/Bookshelves/Introductory_and_General_Biology/General_Biology_(Boundless)/01%3A_The_Study_of_Life/1.08%3A__Themes_and_Concepts_of_Biology_-_Levels_of_Organization_of_Living_Things
Burran, S., & DesRochers, D. (2023, July 11). 1.4: Microscopy - Biology LibreTexts. Biology LibreTexts. https://bio.libretexts.org/Learning_Objects/Laboratory_Experiments/General_Biology_Labs/BIOL_1107%3A_Principles_of_Biology_I_Lab_Manual_(Burran_and_DesRochers)/01%3A_Labs/1.04%3A_Microscopy
BYJU'S. (n.d.-a). Cell Biology. https://byjus.com/biology/cell-biology/
BYJU'S. (n.d.-b). Difference Between Smooth Endoplasmic Reticulum And Rough Endoplasmic Reticulum. https://byjus.com/biology/difference-between-smooth-endoplasmic-reticulum-and-rough-endoplasmic-reticulum/
Crowley, R. (n.d.). How Do Cells Recycle and Take Out the Trash? Biomedical Beat Blog. https://biobeat.nigms.nih.gov/2016/10/how-do-cells-recycle-and-take-out-the-trash/
Doubtnut. (n.d.). What will happen to a cell if its nucleus is removed ?. https://www.doubtnut.com/question-answer-biology/what-will-happen-to-a-cell-if-its-nucleus-is-removed--311231669
Halpern, J. (2025, April 26). 3.2: Total Magnification, Calculating Field of View, and Estimating Specimen Size - Biology LibreTexts. Biology LibreTexts. https://bio.libretexts.org/Courses/Northeast_Wisconsin_Technical_College/General_Biology_Laboratory_Manual/Laboratory_03%3A_Introduction_to_Light_Microscopy/3.02%3A_Total_Magnification_Calculating_Field_of_View_and_Estimating_Specimen_Size
JoVE. (n.d.). Cell Diversity in the Human Body | Anatomy and Physiology | Video. https://www.jove.com/v/10836/cell-diversity-in-the-human-body
Kenhub. (n.d.). Cell nucleus: Histology, structure and functions. https://www.kenhub.com/en/library/histology/cell-nucleus
Knowunity. (2022b, October 23). Specialised Cells: Revision, Examples, and Functions. https://knowunity.com/en/summary/specialised-cells-revision-examples-and-functions-biology-123447
La Trobe University. (n.d.). LIMS Explains: Why red blood cells lose their nucleus. https://www.latrobe.edu.au/news/articles/2021/lims-explains-why-red-blood-cells-lose-their-nucleus
McIvor, L. M. (2024, November 6). Absorption of Water by Root Hair Cells (Edexcel IGCSE Biology): Revision Note. Save My Exams. https://www.savemyexams.co.uk/gcse/biology/edexcel/revision-notes/2-structure-function-living-organisms/2-3-transport-systems/2-3-2-absorption-water-root-hair-cells/
Microscope.com. (n.d.). Compound Microscopes Instruction Manual. https://www.microscope.com/assets/images/pdf/OM118-M_OM118-B_OM118-M3_OM118-M4_OM118-B4_manual.pdf
Microscope World. (n.d.). How To Prepare an Onion Cell Slide. https://www.microscopeworld.com/t-how_to_prepare_an_onion_cell_slide.aspx
Microscopes 4 Schools. (n.d.). Compound and Stereo- microscopes. http://microscopes4schools.org/Microscopes/Compound-Stereo-microscopes/
My GCSE Science. (2024, September 30). Common misconceptions in Biology GCSE. https://www.mygcsescience.com/blog/common-misconceptions-in-biology-gcse/
NCERT. (n.d.). D:\Textbooks\Rationalised Books\0964-Science\1 Source Files\Chapter-6\CHAP 6.pmd. https://ncert.nic.in/textbook/pdf/iesc106.pdf
Rubicon Science. (2023, December 22). Step-by-Step Procedures to Prepare Microscopic Slides (Wet, Dry, and Heat-Fixed Slides). https://rubiconscience.com/microscopy/step-by-step-procedures-to-prepare-microscopic-slides-wet-dry-and-heat-fixed-slides/
Salk Institute for Biological Studies. (n.d.). Heart disease, leukemia linked to dysfunction in nucleus. https://www.salk.edu/news-release/heart-disease-leukemia-linked-to-dysfunction-in-nucleus/
Silaban, O. R., Purwianingsih, W., Kusnadi, K., & Pranoto, H. (2024). Exploring common misconceptions on the cell concept. The Eurasia Proceedings of Educational and Social Sciences (EPESS), 39, 46-54. https://www.isres.org/epess/files/archive/2024/volume-39/12.%20Oky%20Rizkiana%20Silaban_46-54.pdf
Snider, L. (2020, December 2). Building It Up and Breaking It Down: Photosynthesis vs. Cellular Respiration. Visible Body. https://www.visiblebody.com/blog/biology/photosynthesis-vs-cellular-respiration
The Royal Swedish Academy of Sciences. (2009, October 7). Structure and function of the ribosome. (Scientific Background on the Nobel Prize in Chemistry 2009). https://www.nobelprize.org/uploads/2018/06/advanced-chemistryprize2009.pdf
University of Hawaii at Hilo. (n.d.-a). Essential Questions: What are the differences of plant and animal cells? Is. https://hilo.hawaii.edu/celp/prism/documents/Lesson1.pdf
Vandergriendt, C., & Zimlich, R. (2022, February 28). An Easy Guide to Neuron Anatomy with Diagrams. Healthline. https://www.healthline.com/health/neuron-anatomy
Wikipedia. (n.d.-a). Cell (biology). https://en.wikipedia.org/wiki/Cell_(biology
Wikipedia. (n.d.-b). Cellular differentiation. https://en.wikipedia.org/wiki/Cellular_differentiation
Wikipedia. (n.d.-c). Mitochondrion. https://en.wikipedia.org/wiki/Mitochondrion
Wikipedia. (n.d.-d). Lysosome. https://en.wikipedia.org/wiki/Lysosome
wikiHow. (2025, March 10). How to Use a Light Microscope: 10 Steps (with Pictures). https://www.wikihow.com/Use-a-Light-Microscope
Comments
Post a Comment